YAZARLAR

Tüm Yazıları Dr. Ahmet Türker

Sosyal paydaşlık modeli

12.10.2020 08:18

 

Günümüz ekonomisine hükmeden finans ve para piyasalarını yönlendiren ve yöneten sistemin kurucusu para teorisyenlerinden ekonomist Milton Freidman’ın iş dünyasında işletme hissedarları hariç hiçbir grubun söz sahibi olmadığından söz eden ortak paradigmasına tepki olarak sosyal paydaş modeli, doğmuştur.
 

Sosyal paydaş modelinin teorisi, dışındaki diğer gruplara karşı sorumlulukları esas alan yaklaşıma dayanmaktadır. Çünkü ortaklar gibi diğer sosyal paydaşlar da işletmelere yatırım yaparlar. Bu nedenle işletme yönetiminin, tüm sosyal paydaşların çıkarları üzerinde bir denge kurması gerekir. Bu yapı özellikle; herhangi bir sosyal paydaş grubuna gelebilecek zararı önleyerek veya meydana gelen herhangi bir olumsuz durumu düzelterek oluşturulmalıdır.
 

Bu yapılanma sürecini Doç. Dr. Hilal Özdemir Çakır şöyle açıklıyor: “Bugünün kurumsal misyon bildirgelerinde; geleneksel ürün, pazar ve teknoloji boyutlarının yanı sıra topluma katkı yapmanın da üzerinde durulmaktadır. Paydaşlık teorisini kuramsallaştıran Edward Freeman’a göre; sosyal paydaş firmanın amaçlarının gerçekleştirilmesinden etkilenen veya amaçların gerçekleştirilmesini etkileyen; firma üzerinde doğrudan veya dolaylı çıkarları olan gruplar veya bireylerdir. Sosyal paydaşlar genel olarak birincil ve ikincil başka bir değişle iç ve dış paydaşlar olmak üzere iki ana gruba ayrılırlar. Birincil çıkar gruplarını hesaba katmadan bir işletmenin varlığını sürdürmesi ve başarılı olması mümkün değildir. Birincil paydaşlar işletme kaynakları üzerinde yasalarca sağlanmış doğrudan haklara sahip olan ve işletmeyi ekonomik olarak doğrudan etkileyen birey veya gruplardır. Genellikle ortaklar, yatırımcılar, çalışanlar, müşteriler ve tedarikçilerin yanı sıra altyapı ve pazar hizmetleri sağlayan ve itaat edilmesi gereken kanunlar ve düzenlemeler yaparak işletmelerin vergiler ve diğer yükümlülüklerini yerine getirmesini talep eden devlet ve toplum, yani kamusal sosyal paydaş grubudur. İkincil paydaşlar ise işletmenin faaliyetlerine doğrudan katılmamakla beraber işletme üzerinde önemli etkilere sahip olabilirler ve işletmenin faaliyetlerinden ciddi şekilde etkilenebilirler. Kamuoyunu firmanın performansının yararına veya zararına olacak şekilde yönlendirirler. Medya ve özel çıkar grupları; ikincil paydaşlara örnek olarak verilebilir”.

 

Bu bağlamda bakıldığında kar odaklı işletmelerin sosyal odağı da dikkate almaları sosyal paylaşım modelinin yapılanmasına ve uygulamada gelişmesini sağlamıştır. Bu da işletmelerin sosyal sorumluluk anlayışının temellenmesinin alt yapısını oluşturmuştur.

Haberler

Ekonomi

Merkez Bankası faiz oranını sabit tuttu

Gündem

Soyuz MS-16 kapsülü dünyaya döndü

Gündem

Azerbaycan ordusu 21 köy ve 1 kasabayı daha işgalden kurtardı

Gündem

''Türkiye'de sokağa çıkma yasakları gelebilir haberine yalanlama''

Gündem

Bilim insanları, kafatasında yeni bir organ bulduklarını açıkladı

Politika

Cumhurbaşkanı Erdoğan: 5'inci ve 9'uncu sınıflarda yüz yüze eğitimi 2 Kasım'da başlatıyoruz

Gündem

FETÖ'nün TSK yapılanması soruşturmasında 31 gözaltı kararı

Gündem

Azerbaycan'da Ermenistan'ın saldırılarında 61 sivil yaşamını yitirdi, 282 sivil yaralandı

Ekonomi

Eskişehir sanayisi demir yolu ile limanlara bağlandı

Gündem

Doğa olaylarının afete dönüşmesi engellenebilir 

Politika

KKTC'nin yeni Cumhurbaşkanı Ersin Tatar oldu

Gündem

İçişleri Bakanlığınca 81 il valiliğine 'Koronavirüs Salgını' konulu ek genelge gönderildi